Google’ın yapay zekayla ilgili yeni kararı insan haklarına bir darbe mi?

Google’ın yapay zekanın silahlar ve gözetim araçlarının geliştirilmesinde kullanılması yasağını kaldırma kararına tepkiler sürüyor. Uluslararası Af Örgütü, bu kararı utanç verici ve insan haklarına bir darbe olarak nitelendirdi. Uluslararası Af Örgütü Yapay Zeka ve İnsan Hakları Araştırmacısı ve Danışmanı Matt Mahmoudi, konuyla ilgili şunları söyledi:

“Google’ın, yıllarca yapay zeka programının insan hakları ihlallerinde rol oynayacak şekilde kullanılmaması gerektiğini kabul ettikten sonra böyle tehlikeli bir emsal oluşturmayı seçmesi utanç vericidir. Uluslararası Af Örgütü uzun yıllardır yapay zekanın toplumsal denetim, kitlesel gözetim ve ayrımcılık aracı olarak kullanıldığında meydana getirdiği olası insan hakları ihlallerini belgelemektedir.

Yapay zeka destekli teknolojiler, gözetimi ve öldürme sistemlerini çok geniş çapta körükleyerek potansiyel anlamda kitlesel ihlallere yol açabilmekte ve temel bir hak olan gizlilik hakkını ihlal edebilmektedir. Google’ın yapay zekanın silahlarda kullanılması yasağını kaldırma kararı, şirketin kitlesel gözetim, yarı otomatik tanımlayıcı saldırılar için geliştirilmiş insansız hava araçları ve öldürme kararını hızlandırmak için tasarlanmış hedef oluşturma yazılımları gibi teknolojileri destekleyen ürünleri satmasına olanak tanıyor.”

“Google, yapay zeka ilkelerindeki son değişiklikleri derhal iptal etmeli ve ciddi insan hakları ihlallerini kolaylaştırabilecek sistemler geliştirmekten veya satmaktan kaçınmayı tekrar taahhüt etmelidir” diyen Mahmoudi, sözlerini şöyle sonlandırdı:

“Aynı zamanda, devlet aktörlerinin de bu teknolojilerin kullanımıyla ilgili insan hakları ilkelerini temel alan bağlayıcı düzenlemeler çıkarması şart. Teknoloji şirketleri tarafından sürdürülen kendi kendini düzenleme görüntüsü, bizi insan haklarını koruyan güçlü bir mevzuatın oluşturulması yönündeki acil ihtiyaçtan uzaklaştırmamalıdır.”

Salı günü Google, silahlar ve gözetim sistemleri de dahil “genel zarara yol açan” ve “amaçları yaygın kabul gören uluslararası hukuk ve insan hakları ilkeleriyle bağdaşmayan teknolojileri” kullanmama taahhüdünü web sitesinden kaldırdı. Google bu değişikliği, şirketlerin ve hükümetlerin “ulusal güvenliği destekleyen” yapay zeka üzerinde birlikte çalışmaları gerektiğini ifade ederek savundu.

Uluslararası Af Örgütü’nün araştırması, yüz tanıma sistemlerinin nasıl ırk ayrımcılığına dayalı polis uygulamalarını artırdığını ve protesto hakkını tehdit ettiğini belgelemektedir.

Uluslararası Af Örgütü’nün 2019’da yayımladığı araştırma, Google’ın gözetime dayalı iş modelinin doğası gereği gizlilik hakkıyla bağdaşmadığını ve düşünce ve ifade özgürlüğü, eşitlik hakkı ve ayrımcılık yasağı dahil diğer bir dizi hakka yönelik tehdit oluşturduğunu ortaya koydu.