Meta ve Microsoft yüzünü yapay zekaya döndü, 20 bin çalışan işinden olacak

Teknoloji dünyasında yapay zeka yatırımları rekor seviyelere ulaşırken, sektörün dev isimleri eş zamanlı olarak kitlesel işten çıkarma dalgaları ilan ediyor. Meta ve Microsoft’un perşembe günü açıkladığı ve toplamda 20 bini aşması beklenen işten çıkarma kararları, Amazon’un tarihindeki en kapsamlı tensikat sürecinin ardından sektördeki endişeleri derinleştirdi. Uzmanlar, yapay zeka altyapısına yüz milyarlarca dolar harcayan şirketlerin, operasyonel verimlilik sağlamak amacıyla personel sayısını azaltmaya devam edeceği konusunda uyarıyor.

İstihdam Piyasasında Yapısal Dönüşüm Sinyalleri

Yapay zekanın kurumsal dünyadaki hızlı yükselişiyle birlikte, ekonomi çevreleri ciddi bir iş gücü krizinin kapıda olduğunu belirtiyor. Layoffs.fyi verilerine göre, 2026 yılının başından bu yana teknoloji sektöründe 92 binden fazla çalışan işten çıkarıldı. 2020 yılından bu yana toplam rakam ise 900 bin sınırına dayandı. Eski bir yapay zeka yöneticisi ve liderlik uzmanı olan Anthony Tuggle, mevcut durumu “geçici bir piyasa düzeltmesinden ziyade temel bir yapısal değişim” olarak nitelendirerek, işin organize edilme biçiminde kalıcı bir dönüşüme tanıklık edildiğini vurguladı.

Meta ve Microsoft’tan Radikal Kararlar

Meta, çalışanlarına gönderdiği notta verimlilik artışı ve diğer yatırımlara kaynak aktarımı gerekçesiyle iş gücünün %10’una tekabül eden yaklaşık 8 bin kişiyi işten çıkaracağını açıkladı. Şirket ayrıca 6 bin açık pozisyonu doldurma planından da vazgeçti. Benzer şekilde Microsoft, 51 yıllık tarihindeki ilk gönüllü işten ayrılma paketini devreye soktu. ABD’deki yaklaşık 125 bin çalışanının %7’sini kapsayan bu hamlenin 8 bin 750 kişiyi etkilemesi bekleniyor. Sektör dışından Nike da teknoloji departmanı odaklı 1.400 kişilik bir küçülme kararı aldığını duyurdu.

Yapay Zeka: Yeni Fırsatlar mı, Kitlesel İşsizlik mi?

Sektördeki iyimser isimler, yapay zekanın işleri yok etmek yerine dönüştürdüğünü savunsa da, mevcut veriler yeni iş yaratma hızı ile iş kaybı arasındaki makasın açıldığını gösteriyor. 2026 tarihli bir araştırma, yapay zeka mühendisliği gibi uzmanlık gerektiren rollere talep artarken, giriş seviyesi ve genel BT rollerinde işe alımların yavaşladığını ortaya koyuyor. Glassdoor verileri ise teknoloji çalışanlarının güven endeksinin son bir yılda %47,2’ye gerileyerek sert bir düşüş kaydettiğini gösteriyor.

Gelecek Beklentileri ve Finansal Baskılar

Alphabet, Microsoft, Meta ve Amazon’un bu yıl yapay zeka altyapısı için toplam 700 milyar dolar harcaması bekleniyor. Oracle ve Salesforce gibi devler de benzer şekilde yapay zeka harcamalarını artırmak için binlerce çalışanla yollarını ayırıyor. Yatırımcıların borç yükü ve nakit akışı konusundaki baskıları, şirketleri daha az personelle daha yüksek gelir elde etmeye zorluyor. Start-up ekosisteminde ise artık “50 kişilik unicornlar” dönemi başlıyor; geçmişte 250 kişiyle ulaşılan ciro hedeflerine artık yapay zeka araçları sayesinde çok daha küçük ekiplerle ulaşılabiliyor. Sektör analistleri, önümüzdeki hafta açıklanacak çeyrek verilerinde şirketlerin harcama planları ve yeni işten çıkarma olasılıklarının odak noktası olacağını öngörüyor.